Bài 1: Bàn cờ và quân cờ


Bàn cờ là nơi bày quân cờ, là chiến trường sát phạt của hai người chơi. Quân cờ là tướng sĩ trên chiến trường, có thể tiến lùi, tấn công, phòng thủ.


1. Bàn cờ và cách vẽ bàn cờ:


  1. Bàn cờ tướng được tạo thành bởi chín đường dọc và mười đường ngang giao cắt đều đặn với nhau. Ở giữa bàn cờ không có đường dọc nối liền, gọi là sông hay . Phần giữa của hai đầu bàn cờ (nằm giữa đường dọc thứ 4 và thứ 6) có hai đường chéo cắt nhau, gọi là cung Tướng hay cửu cung, là khu vực hoạt động của quân Tướng và quân Sĩ. Trên bàn cờ có 90 giao điểm, những quân cờ sẽ được đặt và hoạt động trên những giao điểm đó.
  2. Quân cờ được chia làm hai bên là quân đỏ (trắng) và quân xanh (đen). Đường dọc thứ 1 và đường dọc thứ 9 gọi là đường biên (hay biên lộ), đường dọc thứ 5 gọi là trung tuyến (hay trung lộ). Đường dọc thứ 4 và đường dọc thứ 6 gọi là đường sườn (hay lặc đạo).
  3. Đường ngang đầu tiên của hai bên gọi là tuyến đáy, đường ngang thứ 2 gọi là tuyến áp đáy. Đường ngang thứ 3 gọi là tuyến Pháo hay tuyến cung thành, đường ngang thứ 5 gọi là tuyến Tốt, đường ngang thứ 5 gọi là tuyến hà hay hà giới.

2. Quân cờ và cách sắp xếp bàn cờ:


  1. Cờ tướng có tổng cộng 32 quân, chia thành hai bên đỏ, xanh, quân đỏ in chữ nổi, quân xanh in chữ chìm, hai người chơi mỗi bên giữ một loại quân, mỗi bên gồm 16 quân cờ, chia làm bảy loại.
  2. Hai bên mỗi bên có 1 quân Tướng, và Xe, Mã, Pháo, Tượng, Sĩ mỗi loại 2 quân, Tốt 5 quân.
  3. Trước khi thi đấu, cần phải sắp xếp các quân cờ trên bàn cờ đúng như quy định ở hình trên. Để tiện cho việc ghi nhớ, có một bài khẩu quyết như sau:
Đứng giữa đôi bên hai chủ Tướng
Hộ tống đều Sĩ, Tượng, Mã, Xe.
Pháo đối diện nhau qua sông lớn,
Tốt xếp hàng ngang đã sẵn sàng.
Oldest